Trong khuôn khổ LHP châu Á Đà Nẵng lần thứ IV, 17 tác phẩm điện ảnh tiêu biểu sẽ được trình chiếu tại chương trình “Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm thời kỳ Đổi mới”.
Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng lần thứ IV (DANAFF IV) do Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) phối hợp cùng UBND TP. Đà Nẵng tổ chức, diễn ra từ ngày 28/6 đến 4/7/2026 tại thành phố Đà Nẵng. Năm nay, 17 tác phẩm điện ảnh tiêu biểu sẽ được trình chiếu tại chương trình đặc biệt mang tên “Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm thời kỳ Đổi mới”. Đây là dịp hiếm có để công chúng thưởng thức lại những thước phim mang đậm dấu ấn lịch sử trên màn ảnh rộng.
Tôn vinh di sản điện ảnh trong dòng chảy lịch sử
Năm 2026 đánh dấu cột mốc 40 năm công cuộc Đổi mới (1986 - 2026). Là một loại hình nghệ thuật bám sát hơi thở thời đại, điện ảnh Việt Nam đã song hành cùng những chuyển mình sâu sắc của đất nước. Để ghi nhận hành trình này, DANAFF IV đã đưa “Diện mạo điện ảnh Việt Nam thời kỳ Đổi mới” trở thành một trong những chương trình trọng điểm.
Không chỉ dừng lại ở các suất chiếu phim, chương trình còn tổ chức các buổi giao lưu trực tiếp giữa nhà làm phim và khán giả. Điểm nhấn học thuật của sự kiện là Hội thảo “Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm Đổi mới” – nơi quy tụ các chuyên gia, nhà nghiên cứu và đạo diễn trong nước lẫn quốc tế. Hội thảo mở ra không gian đối thoại đa chiều, phân tích những thay đổi trong tư duy sáng tác, sự chuyển dịch của các khuynh hướng thẩm mỹ, đồng thời đánh giá vai trò của các thế hệ nhà làm phim trong việc kết nối điện ảnh Việt với bối cảnh khu vực.
Bức tranh điện ảnh đa sắc qua 17 tác phẩm tiêu biểu
Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam đã dày công tuyển chọn 17 bộ phim truyện tiêu biểu, trải dài từ cuối thập niên 1980 đến cuối những năm 2010, phác họa rõ nét từng giai đoạn chuyển mình của điện ảnh nước nhà.
Giai đoạn chập chững đổi mới (Cuối thập niên 1980): Điện ảnh bắt đầu rời bỏ lối mòn minh họa hiện thực để hướng tới góc nhìn giàu tính phát hiện. Những Thị trấn yên tĩnh (1986) hay Thằng Bờm (1987) mang đến làn gió mới cho thể loại hài châm biếm. Đặc biệt, Tướng về hưu (1988) và Gánh xiếc rong (1988) đã đi thẳng vào những góc khuất, gai góc của đời sống, tạo nên những cuộc tranh luận sôi nổi về giới hạn phản ánh của nghệ thuật.
Khi thời kỳ bao cấp khép lại, điện ảnh đối mặt với bài toán sinh tồn. Từ giữa thập niên 90, các nhà làm phim bắt đầu dung hòa giữa tính nghệ thuật và yếu tố giải trí. Vị đắng tình yêu (1990) trở thành hiện tượng phòng vé với câu chuyện sinh viên gần gũi. Bên cạnh đó, những tác phẩm như Hãy tha thứ cho em (1992), Thung lũng hoang vắng (2001) tiếp tục đào sâu vào thân phận con người thời kỳ đô thị hóa. Sự bùng nổ của Gái nhảy (2002) cũng chính thức đánh dấu sự trỗi dậy mạnh mẽ của khu vực điện ảnh tư nhân.
Giữa thập niên 2000 trở đi là giai đoạn điện ảnh Việt Nam nở rộ về thể loại và ghi đậm dấu ấn tác giả. Từ những thiên anh hùng ca, phim dã sử như Dòng máu anh hùng (2006), Mùa len trâu (2004) đến những tác phẩm khai thác nội tâm sâu sắc như Thời xa vắng (2004), Chơi vơi (2009), Cánh đồng bất tận (2010). Dòng phim độc lập, đậm tính cá nhân cũng vươn lên mạnh mẽ, đưa điện ảnh Việt chạm ngõ các Liên hoan phim quốc tế với Bi, đừng sợ! (2010), Đập cánh giữa không trung (2014) hay Đảo của dân ngụ cư (2017).
Trong số 17 tác phẩm này, có những bộ phim từng mang nặng tính nghiên cứu hoặc chưa được chiếu thương mại rộng rãi. Việc trình chiếu lại toàn bộ danh sách này là một nỗ lực lớn của Ban tổ chức, hứa hẹn mang đến cho người yêu nghệ thuật thứ Bảy những trải nghiệm điện ảnh tươi mới nhưng cũng đầy tính hoài niệm tại DANAFF IV.
